ti guarda dal Grande Inquisitor

Daniel Barenboim (en Roman Trekel) in Berlijn

Het is eindelijk gelukt ! Sinds ik de box met Wolfopnames uit de jaren '70 van Dietrich Fischer-Dieskau en Daniel Barenboim gehoord heb, hoopte ik om ooit Barenboim eens live aan het werk te horen als liedpianist. Deze middag, net voor mijn vlucht terug naar België, gaf hij een liedmatinee in de Berliner Staatsoper. Op het programma stond... Hugo Wolf, met zelfs mijn geliefde Mörike-Lieder. De zanger was Roman Trekel .

Daniel Barenboim was alles wat ik me voorgesteld had en meer. Hij is niet minder dan een sensatie. Als je Wolf hoort spelen met Barenboims bevlogenheid en geniale inbreng, dan hoor je pas écht hoe onvoorstelbaar rijk Wolfs pianopartijen zijn. Barenboim is een flamboyante pianist. Niet zozeer door zijn uiterlijk vertoon, maar door de manier waarop hij zonder de minste inspanning van het fijnste piano overschakelt op een donderend fortissimo zoals in een angstaanjagende Der Feuerreiter.

De kunst van een liedpianist bestaat er onder andere in om de beelden, die de componist in de partituur verstopt heeft, er ook uit te halen. Twee voorbeelden springen naar voor.

De tweede strofe van Denk' es, o Seele begint met:

Zwei schwarze Rösslein weiden auf der Wiese,
Sie kehren heim zur Stadt in muntern Sprüngen.
Sie werden schrittweis' gehn ...

Een mindere pianist zou al lang tevreden zijn als hij op een of andere manier lopende paarden kan uitbeelden. Maar bij Barenboim zie je effectief springen en dansen, en dat vanaf de eerste maat. De Weense Lipizanerpaarden zijn er niets bij. Het is zo evident als je het hoort, dat je je afvraagt waarom andere pianisten dat niet doen. Is het onkunde of gewoon een gebrek aan fantasie ?

In Jägerlied zitten ook voldoende beelden die tot inspiratie kunnen dienen. De eerste strofe is:

Zierlich ist des Vogels Tritt im Schnee,
Wenn er wandelt auf des Berges Höh':
Zierlich schreibt Liebchens liebe Hand,
Schreibt ein Brieflein mir in ferne Land'.

Meestal proberen pianisten hier die sierlijkheid van de vogel te benadrukken als hij door de sneeuw loopt. Maar Barenboim vindt de noten om de monumentaliteit van die bergen uit te drukken. Die sierlijkheid komt pas in het tweede deel van de strofe als de geliefde die brief schrijft. Het spelen met contrasten is een effectief middel om de zaak boeiend te houden. Ook daarin is Barenboim een meester.

In overbekende liederen die ik al tientallen keren gehoord heb, zoals Storchenbotschaft, komen ook allerlei nieuwe klanken naar boven voor bekende beelden, zoals de snavelklapperende ooievaars en zelfs de blaffende hond. Over elk lied is wel iets te zeggen, maar ik zou haast vergeten dat er ook nog een zanger bij was.

In de vorige recitals die ik van Roman Trekel gehoord heb, haalde hij nooit de frisheid en het niveau van toen hij nog jonger was. Maar vandaag leek hij weer zijn oude zelf. Hij volgde Barenboim in al zijn escapades, zowel op het vlak van dynamiek als ritme. Zijn tekstprojectie is nog altijd glashelder.

Maar het zal duidelijk zijn dat de ster van de dag voor mij Daniel Barenboim was. Buiten Wolfram Rieger was er tot nu toe geen enkele andere liedpianist die ik het label "genie" meegeef. Sinds vanmiddag is er een tweede...

Publicatie: zondag 22 maart 2009 @ 21:33
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Der fliegende Holländer in Düsseldorf

De Holländer-productie van Adolf Dresen dateert al van 2000, maar ik had ze nog nooit gezien. Het is een tijdloze enscenering, ideaal voor een repertoirevoorstelling.

Opera, 21-6-2018 9:31
1 opmerking

Iris Hendrickx - French Opera Arias

De Belgische sopraan Iris Hendrickx heeft haar debuut-CD gelanceerd. Het is een collectie van Franse opera-aria's geworden, begeleid door Patrick Fournillier en het Orchestra Sinfonica di Milano Giuseppe Verdi.

CD's, 19-6-2018 21:05
2 opmerkingen

Ilker Arcayürek - Der Einsame

Als een jonge tenor zijn eerste Schubert-CD opneemt, dan is de verleiding groot om met Die schöne Müllerin te beginnen. De Weense tenor Ilker Arcayürek en de pianist Simon Lepper zijn iets origineler.

CD's, 18-6-2018 18:55
0 opmerkingen

Carolyn Sampson - A Soprano's Schubertiade

Ik heb de sopraan Carolyn Sampson enkel nog maar live in oratorium gehoord, nog nooit als liedzangeres. Ze heeft de afgelopen jaren wel al een aantal mooie lied-CD's opgenomen, vooral met Franse muziek. Nu waagt ze zich voor de eerste keer aan Schubert, ook nu weer met haar vaste pianist Joseph Middleton. Een fantastische CD!

CD's, 16-6-2018 16:05
0 opmerkingen

Hertog Blauwbaards burcht in de Munt

Het afgelopen Muntseizoen was een seizoen van tweeluiken en ook de laatste productie bestond uit twee werken. Voor de pauze was dat Bartoks opera Hertog Blauwbaards burcht en na de pauze De wonderbaarlijke mandarijn... een pantomime-ballet, dat in de productie van Christophe Coppens meer pantomime dan ballet was waarbij de overacting niet geschuwd werd.

Opera, 14-6-2018 17:15
0 opmerkingen

Macbeth in Luik

De Luikse Opéra sluit het seizoen af met Macbeth in een nieuwe productie van Stefano Mazzonis di Pralafera. Paolo Arrivabeni dirigeert de gebruikelijke "Franse" versie, inclusief het totaal overbodig heksenballet, maar wel met het slot van de eerste versie.

Opera, 13-6-2018 15:29
2 opmerkingen

La clemenza di Tito in Antwerpen

Het kan toch nog, zelfs bij Opera Vlaanderen... een productie die er gewoon mooi uitziet. Mozarts laatste opera La clemenza di Tito heeft daarenboven een degelijke bezetting meegekregen, geleid door dirigent Stefano Montanari.

Opera, 2-6-2018 10:18
7 opmerkingen

Juni en juli 2018

Zowel Opera Vlaanderen als De Munt eindigen het seizoen met een opera die dateert uit het begin van de 20ste eeuw, respectievelijk De Speler van Prokofiev en Hertog Blauwbaards burcht van Bartok. Ondertussen komt Leo Nucci nog eens naar Luik, deze keer voor Macbeth. En het Brussels Mozartiade-festival begint de zomer met Cosi fan tutte.

Toekomstmuziek, 31-5-2018 19:28
0 opmerkingen