ti guarda dal Grande Inquisitor

Der Wildschütz in Keulen

De kans om buiten Duitsland een voorstelling van één van Albert Lortzings opera's mee te maken, is zo goed als onbestaande. Zijn komische opera Der Wildschütz, oder die Stimme der Natur wordt als zijn beste creatie beschouwd. Een uitstapje naar Keulen om hun "nieuwe" productie van deze opera te zien, was dan ook onweerstaanbaar.

Foto

Het is bijna onbegonnen werk om de plot van Der Wildschütz samen te vatten. Als je de synopsis drie keer gelezen hebt, ben je nog niet zeker of je alles wel begrepen hebt... maar als je de opera live ziet, dan valt alles logisch op zijn plaats. Centraal staat een Graaf die er zijn hand niet voor omdraait om de lokale boerendochters amoureuze bezoekjes te brengen en wiens Gravin zich tekort gedaan voelt. Wie daarbij spontaan aan Le nozze di Figaro denkt, zit er niet ver naast. Er zijn nog wel meer parallellen... zoals de schoolmeester Baculus die verloofd is met Gretchen, die ook door de graaf belaagd wordt. Als op een bepaald moment een student in het dorp aankomt, verkleedt die zich als Gretchen om zo de graaf in het ootje te nemen, ala Cherubino.

En dan begint het ingewikkeld te worden. Want die student is eigenlijk een barones, die net weduwe geworden is, en tevens de zus van de Graaf is. De Graaf wil haar koppelen aan Baron Kronthal die om een of andere reden als stalmeester bij hem in dienst is. En die Baron is op zijn beurt de broer van de Gravin, maar niemand blijkt van elkaar te weten hoe die familierelaties in elkaar zitten. Uiteindelijk komt alles uit in de finale die zich afspeelt in het park van het kasteel... jawel, nog een Nozze-verwijzing.

Van die rustieke omgeving en dat kasteel is in de productie van Nigel Lowery die in 2005 in Stuttgart in première ging, weinig te merken. Wie zich Lowery's productie van Rinaldo in de Vlaamse Opera herinnert, heeft al enig idee over het humoristisch niveau dat we van hem kunnen verwachten. Zijn idee van humor bestaat blijkbaar in het uitdossen van de Baron als een Formule1-piloot (in het eerste bedrijf) of als een lakei in korte broek (in het tweede bedrijf), of de Graaf met zonnenbril en militair galakostuum op jacht te sturen, of de huismeester Pankratius een onhygiënische gebochelde kok te maken. Vooral het eerste bedrijf vond ik heel zwak met een stedelijke omgeving die hij probeert te vullen, maar dat weinig zinvol overkomt.

Voor het tweede bedrijf wordt het scènebeeld intiemer. In het kasteel van de Graaf is een theater gebouwd, ongetwijfeld ingegeven door de interesse van de Gravin voor de Griekse theatercultuur. In deze omgeving zijn er wel een aantal interessante vondsten... zoals de Gravin die dramatisch met wijdse gebaren over het podium paradeert, of duetten waarbij de ene zanger in het "theater" synchroon beweegt met de andere zanger buiten dat theatertje. Het was met andere woorden meer dan een half uur wachten eer het boeiend werd en eer ik mee was met het verhaal.

Dat kan ook wel te wijten geweest zijn aan de manier waarop ze met de dialogen omgingen. Vooral in het eerste bedrijf werden alle dialogen in een verfilmde versie weergegeven. De zangers en hun dialogen waren vooraf opgenomen en op een of andere muur of scherm werd die zwart-wit-opname dan getoond terwijl hun dialogen veel te luid door ouderwetse luidsprekers gestuurd werden. Dat deze oplossing niet nodig is om de zangers hoorbaar te maken, werd duidelijk in het tweede bedrijf. Alle zangers hadden geen enkel probleem om ook hun spreekstem verstaanbaar in de zaal geprojecteerd te krijgen. En meteen wordt de betrokkenheid en de homogeniteit van de uitvoering een stuk beter, in vergelijking met het belachelijk playbacken tegen een opgenomen klankband.

De bezetting bestond uit allemaal vaste zangers van de Keulse troupe. Wilfried Staber heeft een basstem met een ouderwets-Duitse buffo-schoonheid. Baculus heeft ook de (relatief) bekendste aria "Fünftausend Thaler" te zingen, waarin hij overweegt of hij zijn Gretchen aan de Baron zou verkopen of niet. Hauke Möller is soms wat schreeuwerig als Baron Kronthal. Miljenko Turk zingt een mooie Graf von Eberbach. Maar mijn oordeel van na zijn Wolfram - dat hij een luie tenor zou zijn - blijft door mijn hoofd spoken, telkens ik zijn zwakke laagte en stralende hoogte hoor. Aan de vrouwelijke kant van de bezetting was Claudia Rohrbach een spitant Gretchen en zong Viola Zimmermann een stijlvol-theatrale Gravin die echter soms wat focus miste. Maar ik was vooral onder de indruk van Katharina Leyhe als de Barones. Ze heeft een egale stem en brengt de nodige interpretatieve bagage mee om van elke aria iets unieks te maken.

Publicatie: maandag 9 maart 2009 @ 19:06
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Juni 2017

De opera van Luik sluit het seizoen af met een herneming van Otello, terwijl Opera Vlaanderen het zelden uitgevoerde Sadko opvoert... spijtig genoeg enkel in Gent.

Toekomstmuziek, 27-5-2017 16:33
0 opmerkingen

Robert Holl in Zeist

Gisteren werd de tweede editie van het LiedFestival Zeist afgesloten. Op het podium twee volbloed Schubertianer... Robert Holl en Graham Johnson. Op het programma... Schuberts meesterwerk Winterreise.

Liedrecital, 22-5-2017 17:05
2 opmerkingen

Angelo Pollak en Karola Pavone in Zeist

Vanmiddag stond er een tweede duorecital op het programma van het LiedFestival Zeist met twee jonge zangers... de Oostenrijkse tenor Angelo Pollak en de Italiaanse sopraan Karola Pavone.

Liedrecital, 21-5-2017 23:16
0 opmerkingen

Robert Holl & Co in Zeist (2/2)

Het avondconcert gisteren was een soort "Abendunterhaltung" zoals ze ten tijde van Schubert georganiseerd werden (maar dan zonder puur instrumentale werken) en wat later zou uitgroeien tot de Schubertiades. Op het programma stonden meerstemmige liederen van Haydn, Mozart, Beethoven en Schubert. Een en ander werd enthousiast ingeleid door Maartje van Weegen, tevens ambassadrice van het LiedFestival Zeist.

Liedrecital, 21-5-2017 9:27
0 opmerkingen

Adèle Charvet, Raoul Steffani en Flott in Zeist

Deze namiddag stonden er twee liedrecitals op het programma van het LiedFestival Zeist. Eerst kregen we met de Franse mezzo Adèle Charvet en de Nederlandse bariton Raoul Steffani twee jonge zangers te horen. Ze wonnen vorig jaar respectievelijk het "Internationaal Vocalisten Concours Den Bosch" en het "Grachtenfestival Conservatorium Concours". In de late namiddag was het de beurt aan Dame Felicity en Graham Johnson.

Liedrecital, 20-5-2017 23:09
0 opmerkingen

James Gilchrist in Zeist

Op een festival is er vaak wel één of ander concert waar ik vooraf mijn bedenkingen bij heb. Op het LiedFestival Zeist was dat het geval voor het recital van James Gilchrist en Sholto Kynoch. Mijn verwachtingen werden spijtig genoeg bevestigd...

Liedrecital, 20-5-2017 9:42
0 opmerkingen

Master course voor liedduo's in Zeist

De drie eerste dagen van het LiedFestival Zeist waren gevuld met master classes voor zes liedduo's bestaande uit vier sopranen, twee baritons en uiteraard zes pianisten. Op de vierde dag werd de reeks afgesloten met een slotrecital door vijf van de zes duo's.

Liedrecital, 19-5-2017 21:38
0 opmerkingen

Henk Neven in Zeist

Ik had de Nederlandse bariton Henk Neven uiteraard al eerder gehoord, maar met zijn recital op het LiedFestival Zeist was het de eerste keer dat hij als liedzanger mijn pad kruiste... een ontdekking !

Liedrecital, 18-5-2017 23:24
0 opmerkingen

Robert Holl & Co in Zeist (1/2)

De locatie van het LiedFestival Zeist - een protestantse kerk - heeft Robert Holl geïnspireerd tot een vrij origineel programma met muziek op religieuze teksten voor het tweede recital van het festival.

Liedrecital, 17-5-2017 23:42
0 opmerkingen

Lenneke Ruiten in Zeist

Vorig jaar werd in Zeist een nieuw Liedfestival opgericht met Robert Holl als drijvende kracht. Ik heb dat toen gemist, maar dit jaar ben ik er wél bij in de kerk van de Evangelische Broedergemeente. Het thema dit jaar is "Schubert en zijn voorgangers". Het openingsrecital van Lenneke Ruiten en Thom Janssen paste daar perfect in met liederen van Haydn, Mozart en Schubert.

Liedrecital, 16-5-2017 23:25
0 opmerkingen