ti guarda dal Grande Inquisitor

Over Gabriel Fauré in deSingel

De vorige twee avonden was liedpianist Graham Johnson in deSingel. Deze keer zat hij niet alleen aan de piano om deze of gene zanger of zangeres te begeleiden, maar gaf hij ook uitgebreid uitleg in een lezing-concert. Daarmee treedt hij in de voetsporen van die andere Engelse pianist, Gerald Moore, die op latere leeftijd ook lezingen gaf over het liedrepertoire.

FotoWie ooit een van de Hyperion-CD's gekocht heeft waarop Graham Johnson de pianist én de schrijver van het CD-boekje is - zoals de Schubert Edition, de Schumann Edition of de French Song Edition - kan niet anders dan onder de indruk zijn van zijn academische en musicologische talenten. Op het vlak van de kennis van het liedrepertoire evenaart hij, en overtreft zelfs waarschijnlijk, de encyclopedische kennis van Dietrich Fischer-Dieskau. Hij is ook de auteur van A French Song Companion, een onmisbaar referentiewerk voor elke liefhebber van 'la mélodie française'. Kortom, hij is de ideale persoon om over de liederen van Gabriel Fauré te spreken.

Hij wilde zich vooral concentreren op de Belgische connectie van Fauré. Maurice Maeterlinck en Charles Van Lerberghe zijn twee Belgen die rond 1860 in Gent geboren zijn en - uiteraard - in het Frans schreven. Fauré componeerde in de latere fase van zijn leven liederen op hun gedichten. Graham Johnson wilde zich echter niet enkel beperken tot de late Fauré en gaf daarom vrijdagavond - als een soort inleiding - een uiteenzetting over wat voorafging.

De levensloop van Fauré diende als een kapstok waaraan verschillende liederen opgehangen werden. Graham Johnson vertelde hoe biografische elementen hun invloed hadden op zijn componeerstijl en de keuze van de gedichten... te beginnen met zijn eerste lied Le papillon et la fleur (Opus 1 nr 1) van 1861 via de complexe liedcyclus La bonne chanson van 1892 op gedichten van Paul Verlaine om uit te komen bij de uitgepuurde vormen voor (het Engelstalige) Melisande's Song uit 1898. Dat was tevens het laatste lied vrijdagavond en werd zaterdag nog eens herhaald en vormde zo het bruggetje naar Maeterlinck en vooral Van Lerberghe.

Zaterdag kwamen vooral de twee liedcycli La chanson d'Eve en Le jardin clos, allebei gebaseerd op gedichten van Van Lerberghe, aan bod. Die laatste liedcyclus beschouwt Graham Johnson als Faurés ultieme meesterwerk en dat voerden ze dan ook volledig uit.

Graham Johnson heeft een rustige spreekstijl, gekenmerkt door die typische droge humor met aandacht voor het understatement waar Britten een patent op lijken te hebben. Hij bouwt zijn betoog logisch op wat hem tot een boeiende causeur maakt. Hij speelde uiteraard ook regelmatig thema's op de piano, speelde soms slechts één strofe van een lied of soms maar enkel de pianopartij. Voor het vocale gedeelte had hij de sopraan Geraldine McGreevy meegebracht. Toen ze drie jaar geleden in deSingel waren voor een "echt" recital, vond ik haar Fauré-vertolkingen bij de betere momenten van de avond. Ook nu zong ze pareltjes, zoals een engelachtige En prière of een overweldigend Au cimetière. Om het "recital" af te sluiten, keerden ze terug naar het laatste lied van La chanson d'Eve met de ontroerende slotfrase "elle embaume la terre sombre et le souffle des morts".

Deze twee lezingen waren een unieke belevenis en zijn - wat mij betreft - zeker voor herhaling vatbaar. Ze hebben me op zijn minst geprikkeld om de partituren van Faurés liederen nog eens op te duikelen en in mijn platenkast te duiken.

Publicatie: zondag 18 januari 2009 @ 10:32
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Das Rheingold in Düsseldorf

De vorige Ring-cyclus van de "Oper am Rhein" dateert al van 1990-1991. Na meer dan 25 jaar moeten ze gedacht hebben dat het tijd was voor iets nieuws en kreeg regisseur Dietrich W. Hilsdorf de opdracht voor een nieuwe productie. Das Rheingold ging vorige week in première.

Opera, 26-6-2017 18:49
0 opmerkingen

Elena Sancho Pereg in Düsseldorf

De Spaanse sopraan Elena Sancho Pereg en pianist Stephen Harrison gaven vanmorgen een liedrecital in de foyer van het Dusseldorfse operahuis. Op het programma stonden Duitse en Spaanse liederen.

Liedrecital, 25-6-2017 17:06
0 opmerkingen

Geschichten aus dem Wiener Wald in Hagen

Het is niet veel nieuwe opera's gegeven. Amper drie jaar na de creatie bij de Bregenzer Festspiele is Geschichten aus dem Wiener Wald van HK Gruber al aan zijn derde productie toe. Na Bregenz, het Theater an der Wien en de Komische Oper Berlin sluit het Stadttheater Hagen zijn seizoen ermee af. Het is tevens de afscheidsproductie van intendant Norbert Hilchenbach, die tevens tekende voor de regie.

Opera, 25-6-2017 8:48
0 opmerkingen

Sadko in Gent

Sadko is één van die opera's die ik enkel ken van opnames en dan vooral van de drie aria's van de drie vreemde kooplui. De opera van Nikolai Rimski-Korsakov is een echte rariteit, zelfs in Rusland zijn er de afgelopen vijf jaar maar vijf producties van terug te vinden en geen enkele buiten Rusland. Daarvoor alleen al verdient Opera Vlaanderen de nodige lof.

Opera, 23-6-2017 17:12
6 opmerkingen

Benjamin Appl - Heimat

De nieuwste CD van bariton Benjamin Appl en pianist James Baillieu is thematisch opgebouwd met als titel "Heimat" en liederen van een dozijn verschillende componisten.

CD's, 17-6-2017 9:05
0 opmerkingen

Matthias Goerne - Einsamkeit

De afgelopen jaren heeft Matthias Goerne de wereld van het Schubert-lied verkend met elf CD's. Nadien was er sprake van een gelijkaardig Schumann-project met vijf of zes CD's. Ik veronderstel dat de CD "Einsamkeit", met Markus Hinterhäuser aan de piano, de eerste in deze reeks is...

CD's, 14-6-2017 18:04
0 opmerkingen

Natalie Dessay - Schubert

Natalie Dessay zingt al een tijdje geen opera's meer, maar met haar meest recente opnames richt ze zich meer op het Lied- en Mélodie-repertoire. Nu heeft ze zelfs een poging ondernomen om Schubert te zingen. Philippe Cassard is haar "partner in crime".

CD's, 8-6-2017 18:57
4 opmerkingen

Der Vampyr in Koblenz

Der Vampyr is een opera die ik enkel van opnames ken en al een eeuwigheid op mijn verlanglijstje staat om eens live te zien. Marschners opera lijkt echter aan een opmars bezig te zijn: na producties in de Komische Oper Berlin en Genève dit seizoen is er nu ook één dichter bij huis... in het charmante Stadttheater van Koblenz.

Opera, 5-6-2017 9:06
0 opmerkingen

Attila in Bonn

Sinds een paar jaar programmeert de opera van Bonn elk seizoen een vroege Verdi-opera. Vorig jaar was dat bijvoorbeeld Jérusalem, dit jaar brengen ze Attila. Het was opvallend dat ze de voorstelling speelden zonder pauze, waarschijnlijk om te vermijden dat de halve zaal het halverwege aftrapt...

Opera, 4-6-2017 9:42
1 opmerking

Aida in het Muntpaleis

Ik heb deze week met veel plezier afscheid genomen van het Muntpaleis, oftwel "de tent". De laatste Muntproductie op verplaatsing was de kaskraker Aida in een regie van Stathis Livathinos.

Opera, 1-6-2017 17:05
2 opmerkingen

Juni 2017

De opera van Luik sluit het seizoen af met een herneming van Otello, terwijl Opera Vlaanderen het zelden uitgevoerde Sadko opvoert... spijtig genoeg enkel in Gent.

Toekomstmuziek, 27-5-2017 16:33
0 opmerkingen