ti guarda dal Grande Inquisitor

Simon Keenlyside - Tales of Opera

Voor een zanger van het kaliber van Simon Keenlyside is het verrassend dat hij maar relatief weinig opnames gemaakt heeft.

Hij heeft met Graham Johnson wel een aantal Lieder-opnames gemaakt in de Schubert- en Schumann-edities bij Hyperion. Hij heeft ook een handvol opera's opgenomen, waaronder de alom gelauwerde Le nozze di Figaro. Verder zijn er nog een paar live opera-DVD's: Hamlet, Toverfluit, ... onlangs verscheen ook L'Orfeo in de Trisha Brown-productie van de Munt. Maar dat is het zo ongeveer. Een CD-visitekaartje met opera-aria's ontbrak echter nog volledig.

FotoEerder dit jaar tekende hij een contract met Sony en het eerste resultaat daarvan is zo'n CD met een collectie baritonaria's. Deze opname bestrijkt zo ongeveer het hele baritonrepertoire. Keenlyside zingt Franse, Duitse, Italiaanse en zelfs een Russische aria gaande van het lyrische tot het dramatische vak. In het CD-boekje geeft Keenlyside uitgebreid toelichting bij de keuze van de aria's. Het zijn ofwel aria's die hij momenteel in zijn repertoire heeft, of die hij binnenkort voor de eerste keer gaat zingen. In dat opzicht is het verrassend dat hij uit het Russische repertoire Yeletski's aria uit Pique Dame gekozen heeft en niet een van Onegins aria's.

Daarnaast zingt hij ook een aantal aria's die niet echt bij zijn natuurlijk stemtype passen. Renato's Eri tu uit Un ballo in maschera of de Prologo van Pagliacci horen daar zeker bij. Het zijn aria's die ik hem nog niet meteen in een operahuis hoor zingen, maar in een studio kan natuurlijk veel. In deze aria's herken ik zelfs nauwelijks zijn stem. Net zoals de foto's in het CD-boekje een zwaar gePhotoShopte Keenlyside tonen, heb ik het gevoel dat hij zijn stem soms ook wat oppompt.

Maar dat neemt niet weg dat hij op zich in deze aria's redelijk overtuigend overkomt. Neem bijvoorbeeld die Verdi-aria. Hij kleurt zijn stem donkerder waardoor hij haast de indruk geeft een dramatische Verdi-bariton te zijn. Maar op bepaalde momenten moet hij toch passen. Een van de kenmerken van een Verdi-bariton is een stevige hoogte. Men kan niet zeggen dat Keenlyside problemen met hoge noten heeft, maar het is eerder een Pelléas-hoogte. Als hij bijvoorbeeld moet opbouwen tot de forte-climax in "e d'un tratto esecrabile" blijft hij op hetzelfde niveau hangen en komt er geen echte forte. Anderzijds is de cantabile "O dolcezzze perdute" die daarop volgt wel heel mooi met veel aandacht voor legato en mét al de kleine nootjes zoals het moet.

Even verrassend als deze dramatische aria's is de selectie van een paar typische belcanto-aria's... een genre waarmee ik Keenlyside ook niet echt associeer. Maar Figaro's Largo al factotum of Bellini's Ah! Per sempre io ti perdei uit I Puritani zijn natuurlijk typische nummers op dit soort CD's.

In het lyrische repertoire schittert hij uiteraard in de Mozart-aria's. In Don Giovanni's Deh, vieni alla finestra koppelt hij viriliteit aan zoetgevooisdheid om tot een perfect verleidelijke serenade te komen. Al zijn Paganeno-vertolkingen zorgen er verder voor dat hij Ein Mädchen oder Weibchen met veel variatie en tekstdetails zingt. Uit Zaide zingt hij het onbekende Nur mutig, mein Herz, versuche dein Glück. Het is niet meteen de meest boeiende aria, die ik graag ingewisseld had voor de aria van Almaviva of zo...

Het Franse repertoire mocht ook niet ontbreken. De eerste aria in de reeks is Tells Sois immobile, wat hij redelijk terughoudend zingt. Hij kan zeker nog meer emotie in deze aria leggen, vooral op het einde - "Gemmy, Gemmy, songe ŕ ta mčre" - net voor hij de pijl afvuurt naar de appel op Gemmy's hoofd. Herodes' aria Vision fugitive zingt hij met veel passie, maar ook met enige onzekerheid of hij Salomé wel zal kunnen veroveren. Hamlet heeft hij al in verschillende operahuizen gezongen. Diens drinklied O vin, dissipe la tristesse klinkt het meest Frans van de drie, inclusief een langzame triller. Zijn Frans is zo mooi, dat ik het spijtig vind dat hij Posa's Per me giunto niet in de Franse versie gezongen heeft.

Tenslotte staat er ook nog een echte rariteit op. Come due tizzi accesi heb ik slechts in één andere versie in mijn collectie, die van Tito Gobbi. En het is dan ook als eerbetoon aan deze grote bariton dat Keenlyside deze aria uit L'Arlesiana opgenomen heeft. De vergelijking met Gobbi is dan ook onvermijdelijk. Soms klinkt Keenlyside zelfs mooier en aangrijpender dan Gobbi, ondanks een paar ongelukkige adempauzes. Hij kan wel nog niet tippen aan de natuurlijkheid waarmee Gobbi de slotlijn zingt... maar wie kan dat wel ?

Met Wolframs O du, mein holder Abendstern besluit hij de CD. Dit is ook een van zijn rollen die hem als gegoten zitten. In het dromerige middenstuk vind ik dat hij zijn stem onnodig aandikt. Maar de aria zelf is mooi opgebouwd om te eindigen met een intiem "... ein sel'ger Engel dort zu werden".

Tenslotte wordt het CD-boekje nog verlevendigd met eigen tekeningen. Rolando Villazon is blijkbaar niet de enige zanger met cartoon-tekentalenten...

Publicatie: dinsdag 21 november 2006 @ 21:56
Rubriek: CD's

Recent RSS feed

Simon Keenlyside in de Munt

Ze hadden al eerder moeten terugkeren naar de Munt, maar vorig seizoen hebben ze afgezegd. Vandaag waren Simon Keenlyside en Malcolm Martineau wel van de partij voor een gevarieerd liedrecital met liederen van Sibelius, Schubert, Wolf en Poulenc.

Liedrecital, 22-1-2018 23:15
0 opmerkingen

Il prigioniero en Das Gehege in de Munt

Il prigioniero en Das Gehege zijn twee eenakters van elk ongeveer drie kwartier lang die ik nog nooit gehoord had. De Munt brengt ze nu samen in een dramatisch tweeluik, geregisseerd door Andrea Breth en met Franck Ollu in de orkestbak.

Opera, 19-1-2018 17:00
3 opmerkingen

Emöke Baráth in het Conservatorium

Wie herinnert zich Emöke Baráth nog ? Vier jaar geleden was ze finaliste van de Elisabethwedstrijd, maar ze viel niet in de prijzen. Gisteren was ze terug in Brussel voor een barokconcert in de vrij frisse concertzaal van het Brussels Muziekconservatorium.

Concert, 17-1-2018 17:24
0 opmerkingen

Tobias Berndt in het PSK

Oorspronkelijk zou Thomas E. Bauer gisteren een Bach-concert zingen in het PSK. Wegens ziekte moest hij afzeggen en werd hij vervangen door de bariton Tobias Berndt. Christoph Spering dirigeerde "Das Neue Orchester". Het programma bleef ongewijzigd met twee van de bekendste Bach-cantates voor solo-bas, en tussendoor Bachs Orkestsuite nr. 1 (BWV 1066).

Concert, 14-1-2018 8:59
0 opmerkingen

Hommage aan Alberto Zedda in Antwerpen

Alberto Zedda zou deze week 90 jaar geworden zijn. Het verjaardagsfeestje van Opera Vlaanderen werd een eerbetoon aan de vorig jaar overleden dirigent door negen zangers, het operakoor en dirigent Donato Renzetti. Voor de gelegenheid weken ze uit naar de Koningin Elisabethzaal.

Concert, 7-1-2018 10:17
2 opmerkingen

Januari 2018

De Munt opent het nieuwe jaar met een origineel tweeluik - Il prigioniero en Das Gehege - in een regie van Andrea Breth. Opera Vlaanderen speelt Falstaff in Gent. In Luik brengen ze een nieuwe productie van Carmen. In 2018 zijn er "ronde" verjaardagen van Gounod, Rossini, Debussy en Bernstein. De kans dat we veel Porpora of Lecocq te horen zullen krijgen, lijkt me dan weer vrij klein.

Toekomstmuziek, 1-1-2018 10:39
0 opmerkingen

Yevgenij Onegin in Dortmund

Yevgenij Onegin is één van mijn favoriete opera's. Voor mijn laatste voorstelling van 2017 keek ik dan ook uit naar de nieuwe productie in Dortmund... een slabakkende dirigent Gabriel Feltz gooide echter roet in het eten.

Opera, 31-12-2017 9:10
0 opmerkingen

Hamlet in Krefeld

Hamlet van Ambroise Thomas behoort tot de zelden opgevoerde Franse opera's. De opera van Krefeld brengt een mooie nieuwe productie van Helen Malkowsky met een middelmatige bezetting.

Opera, 30-12-2017 9:58
0 opmerkingen

Maria Stuarda in Duisburg

De Rheinoper van Duisburg brengt een nieuwe productie van Maria Stuarda in een regie van Guy Joosten. Het is niet zijn meest geďnspireerde creatie geworden...

Opera, 29-12-2017 9:45
0 opmerkingen