ti guarda dal Grande Inquisitor

Matthias Goerne in Schwarzenberg

Matthias Goerne gaf twee liedrecitals tijdens de Schubertiade, een met Brahms en een met Schubert. Telkens zat Elisabeth Leonskaja aan de piano.

Afgelopen dinsdag zong hij Brahms' Die schöne Magelone. Het is een middeleeuws episch ridderverhaal van Ludwig Tieck, die in zijn roman een aantal romances en liederen ingevoegd heeft. Het zijn deze liederen die Brahms getoonzet heeft. Het verhaal handelt over ridder/graaf Peter die verliefd wordt op ene Magelone, haar ontvoert, haar op een of andere manier verliest en terugvindt, waarna ze trouwen en nog lang en gelukkig leven.

De liedcyclus is zonder deze context totaal onbegrijpbaar. Die context wordt meestal gegeven door een verteller, die tussen de liederen door het verhaal vertelt. In dit geval was dit Ulrich Matthes, die met heldere stem - en zonder microfoon ! - ons het wedervaren van Peter en Magelone vertelde. Sommigen zullen deze Duitse acteur misschien kennen van de schitterende film Der Untergang, waarin hij de rol van Goebbels speelt.

De vorige keer dat ik deze liedcyclus hoorde, was ook in Schwarzenberg (met Roman Trekel en Bruno Ganz) en toen was ik niet echt overtuigd over de kwaliteit van deze liederen... maar dat heb ik wel vaker met Brahms. Er moet nochtans meer in zitten, al is het maar omdat Hugo Wolf - zowat de grootste Brahmscriticus die er ooit geweest is - dit een van Brahms' geslaagdere pogingen vond. Maar dankzij Matthias Goerne en Ulrich Matthes ben ik toch weer een stapje dichterbij gekomen.

Goernes donkere stem leent zich uitstekend voor deze heldenrol, vooral als hij de klanken van "Traun! Bogen und Pfeil" of "So tönet denn, schäumende Wellen" doorheen de zaal laat rollen. In sterk contrast daarmee was het teder slaaplied "Ruhe, Süßliebechen, im Schatten" dat Peter voor Magelone zingt. De meeste liederen worden effectief door Peter gezongen. Er zijn echter twee "vrouwenliederen" en daar heeft Goerne het moeilijk mee. Ik denk dat het fysisch onmogelijk is om zijn stem voldoende licht te kleuren voor Magelones "Wie schnell verschwindet so Licht und Glanz". Sulima's "Geliebter, wo zaundert dein irrender Fuß" viel dankzij het springerig dansritme nog mee.

Donderdagavond stond Matthias Goerne weer alleen op het podium voor Schubertliederen op teksten van Mayrhofer en Leitner (voor de pauze), Schiller en Goethe (na de pauze). De keuze van de liederen en de opbouw van de liederen was echter niet zo geslaagd. Drie vierde van het eerste deel bestond uit gelijkaardige, trage liederen die op zich wel mooi zijn - zoals Freiwilliges Versinken en Der Winterabend - maar na een half uur beginnen ze wel te vervelen... vooral als er dan nog een paar oneindige strofische liederen, zoals Des Fischers Liebesglück, tussen zitten.

Een belangrijke oorzaak van de verveling was grotendeels te wijten aan Elisabeth Leonskaja. Bij Die schöne Magelone was ze ook al niet erg geïnspireerd, maar bij deze Schubertliederen verdween ze helemaal naar de achtergrond. Het klonk allemaal nogal modderig en vaag. In plaats van een storm te evoceren in Der Schiffer, had ik eerder de indruk dat ze in een pot pap stond te roeren.

Na de pauze, en dan vooral in de Schillerliederen, verbeterde een en ander. Er zat meer afwisseling in het programma en de pianiste liet zich ook af en toe opmerken. Vooral Sehnsucht en Der Pilgrim waren mooi. Goerne bleef tot nu toe wel altijd op hetzelfde niveau zingen. Hij breit zijn donkere klanklijnen continu aan elkaar. Hij klinkt ook iets minder wollig en ook zijn ademteugen vallen minder op dan vroeger.

Maar een donkere stem is nog niet hetzelfde als een diepe stem. Daarom dat ik de Goetheliederen niet zo goed vond. De lage noten van het majestueuze Grenzen der Menschheit ontbraken en ook in Willkommen und Abschied zaten een paar heikele momenten. Tussenin zong hij nog Hoffnung... wat in het programmaboekje als "in memoriam" voor Elisabeth Schwarzkopf - een van Goernes mentors - afgedrukt stond.

Beide artiesten leken niet veel goesting te hebben om nog een bisnummer te zingen... maar na veel aandringen kon er toch nog een Im Abendrot vanaf.

De balans van deze twee liedrecitals is maar middelmatig, ondanks een redelijk goede Brahmsavond. Met een échte liedpianist was het resultaat waarschijnlijk beter geweest.

Wie Matthias Goerne ook eens wil horen... in maart komt hij naar het PSK voor een Brahms-recital.

Publicatie: vrijdag 8 september 2006 @ 11:21
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Das Rheingold in Düsseldorf

De vorige Ring-cyclus van de "Oper am Rhein" dateert al van 1990-1991. Na meer dan 25 jaar moeten ze gedacht hebben dat het tijd was voor iets nieuws en kreeg regisseur Dietrich W. Hilsdorf de opdracht voor een nieuwe productie. Das Rheingold ging vorige week in première.

Opera, 26-6-2017 18:49
0 opmerkingen

Elena Sancho Pereg in Düsseldorf

De Spaanse sopraan Elena Sancho Pereg en pianist Stephen Harrison gaven vanmorgen een liedrecital in de foyer van het Dusseldorfse operahuis. Op het programma stonden Duitse en Spaanse liederen.

Liedrecital, 25-6-2017 17:06
0 opmerkingen

Geschichten aus dem Wiener Wald in Hagen

Het is niet veel nieuwe opera's gegeven. Amper drie jaar na de creatie bij de Bregenzer Festspiele is Geschichten aus dem Wiener Wald van HK Gruber al aan zijn derde productie toe. Na Bregenz, het Theater an der Wien en de Komische Oper Berlin sluit het Stadttheater Hagen zijn seizoen ermee af. Het is tevens de afscheidsproductie van intendant Norbert Hilchenbach, die tevens tekende voor de regie.

Opera, 25-6-2017 8:48
0 opmerkingen

Sadko in Gent

Sadko is één van die opera's die ik enkel ken van opnames en dan vooral van de drie aria's van de drie vreemde kooplui. De opera van Nikolai Rimski-Korsakov is een echte rariteit, zelfs in Rusland zijn er de afgelopen vijf jaar maar vijf producties van terug te vinden en geen enkele buiten Rusland. Daarvoor alleen al verdient Opera Vlaanderen de nodige lof.

Opera, 23-6-2017 17:12
5 opmerkingen

Benjamin Appl - Heimat

De nieuwste CD van bariton Benjamin Appl en pianist James Baillieu is thematisch opgebouwd met als titel "Heimat" en liederen van een dozijn verschillende componisten.

CD's, 17-6-2017 9:05
0 opmerkingen

Matthias Goerne - Einsamkeit

De afgelopen jaren heeft Matthias Goerne de wereld van het Schubert-lied verkend met elf CD's. Nadien was er sprake van een gelijkaardig Schumann-project met vijf of zes CD's. Ik veronderstel dat de CD "Einsamkeit", met Markus Hinterhäuser aan de piano, de eerste in deze reeks is...

CD's, 14-6-2017 18:04
0 opmerkingen

Natalie Dessay - Schubert

Natalie Dessay zingt al een tijdje geen opera's meer, maar met haar meest recente opnames richt ze zich meer op het Lied- en Mélodie-repertoire. Nu heeft ze zelfs een poging ondernomen om Schubert te zingen. Philippe Cassard is haar "partner in crime".

CD's, 8-6-2017 18:57
4 opmerkingen

Der Vampyr in Koblenz

Der Vampyr is een opera die ik enkel van opnames ken en al een eeuwigheid op mijn verlanglijstje staat om eens live te zien. Marschners opera lijkt echter aan een opmars bezig te zijn: na producties in de Komische Oper Berlin en Genève dit seizoen is er nu ook één dichter bij huis... in het charmante Stadttheater van Koblenz.

Opera, 5-6-2017 9:06
0 opmerkingen

Attila in Bonn

Sinds een paar jaar programmeert de opera van Bonn elk seizoen een vroege Verdi-opera. Vorig jaar was dat bijvoorbeeld Jérusalem, dit jaar brengen ze Attila. Het was opvallend dat ze de voorstelling speelden zonder pauze, waarschijnlijk om te vermijden dat de halve zaal het halverwege aftrapt...

Opera, 4-6-2017 9:42
1 opmerking

Aida in het Muntpaleis

Ik heb deze week met veel plezier afscheid genomen van het Muntpaleis, oftwel "de tent". De laatste Muntproductie op verplaatsing was de kaskraker Aida in een regie van Stathis Livathinos.

Opera, 1-6-2017 17:05
2 opmerkingen

Juni 2017

De opera van Luik sluit het seizoen af met een herneming van Otello, terwijl Opera Vlaanderen het zelden uitgevoerde Sadko opvoert... spijtig genoeg enkel in Gent.

Toekomstmuziek, 27-5-2017 16:33
0 opmerkingen