ti guarda dal Grande Inquisitor

Matthias Goerne in Schwarzenberg

Matthias Goerne gaf twee liedrecitals tijdens de Schubertiade, een met Brahms en een met Schubert. Telkens zat Elisabeth Leonskaja aan de piano.

Afgelopen dinsdag zong hij Brahms' Die schöne Magelone. Het is een middeleeuws episch ridderverhaal van Ludwig Tieck, die in zijn roman een aantal romances en liederen ingevoegd heeft. Het zijn deze liederen die Brahms getoonzet heeft. Het verhaal handelt over ridder/graaf Peter die verliefd wordt op ene Magelone, haar ontvoert, haar op een of andere manier verliest en terugvindt, waarna ze trouwen en nog lang en gelukkig leven.

De liedcyclus is zonder deze context totaal onbegrijpbaar. Die context wordt meestal gegeven door een verteller, die tussen de liederen door het verhaal vertelt. In dit geval was dit Ulrich Matthes, die met heldere stem - en zonder microfoon ! - ons het wedervaren van Peter en Magelone vertelde. Sommigen zullen deze Duitse acteur misschien kennen van de schitterende film Der Untergang, waarin hij de rol van Goebbels speelt.

De vorige keer dat ik deze liedcyclus hoorde, was ook in Schwarzenberg (met Roman Trekel en Bruno Ganz) en toen was ik niet echt overtuigd over de kwaliteit van deze liederen... maar dat heb ik wel vaker met Brahms. Er moet nochtans meer in zitten, al is het maar omdat Hugo Wolf - zowat de grootste Brahmscriticus die er ooit geweest is - dit een van Brahms' geslaagdere pogingen vond. Maar dankzij Matthias Goerne en Ulrich Matthes ben ik toch weer een stapje dichterbij gekomen.

Goernes donkere stem leent zich uitstekend voor deze heldenrol, vooral als hij de klanken van "Traun! Bogen und Pfeil" of "So tönet denn, schäumende Wellen" doorheen de zaal laat rollen. In sterk contrast daarmee was het teder slaaplied "Ruhe, Süßliebechen, im Schatten" dat Peter voor Magelone zingt. De meeste liederen worden effectief door Peter gezongen. Er zijn echter twee "vrouwenliederen" en daar heeft Goerne het moeilijk mee. Ik denk dat het fysisch onmogelijk is om zijn stem voldoende licht te kleuren voor Magelones "Wie schnell verschwindet so Licht und Glanz". Sulima's "Geliebter, wo zaundert dein irrender Fuß" viel dankzij het springerig dansritme nog mee.

Donderdagavond stond Matthias Goerne weer alleen op het podium voor Schubertliederen op teksten van Mayrhofer en Leitner (voor de pauze), Schiller en Goethe (na de pauze). De keuze van de liederen en de opbouw van de liederen was echter niet zo geslaagd. Drie vierde van het eerste deel bestond uit gelijkaardige, trage liederen die op zich wel mooi zijn - zoals Freiwilliges Versinken en Der Winterabend - maar na een half uur beginnen ze wel te vervelen... vooral als er dan nog een paar oneindige strofische liederen, zoals Des Fischers Liebesglück, tussen zitten.

Een belangrijke oorzaak van de verveling was grotendeels te wijten aan Elisabeth Leonskaja. Bij Die schöne Magelone was ze ook al niet erg geïnspireerd, maar bij deze Schubertliederen verdween ze helemaal naar de achtergrond. Het klonk allemaal nogal modderig en vaag. In plaats van een storm te evoceren in Der Schiffer, had ik eerder de indruk dat ze in een pot pap stond te roeren.

Na de pauze, en dan vooral in de Schillerliederen, verbeterde een en ander. Er zat meer afwisseling in het programma en de pianiste liet zich ook af en toe opmerken. Vooral Sehnsucht en Der Pilgrim waren mooi. Goerne bleef tot nu toe wel altijd op hetzelfde niveau zingen. Hij breit zijn donkere klanklijnen continu aan elkaar. Hij klinkt ook iets minder wollig en ook zijn ademteugen vallen minder op dan vroeger.

Maar een donkere stem is nog niet hetzelfde als een diepe stem. Daarom dat ik de Goetheliederen niet zo goed vond. De lage noten van het majestueuze Grenzen der Menschheit ontbraken en ook in Willkommen und Abschied zaten een paar heikele momenten. Tussenin zong hij nog Hoffnung... wat in het programmaboekje als "in memoriam" voor Elisabeth Schwarzkopf - een van Goernes mentors - afgedrukt stond.

Beide artiesten leken niet veel goesting te hebben om nog een bisnummer te zingen... maar na veel aandringen kon er toch nog een Im Abendrot vanaf.

De balans van deze twee liedrecitals is maar middelmatig, ondanks een redelijk goede Brahmsavond. Met een échte liedpianist was het resultaat waarschijnlijk beter geweest.

Wie Matthias Goerne ook eens wil horen... in maart komt hij naar het PSK voor een Brahms-recital.

Publicatie: vrijdag 8 september 2006 @ 11:21
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Het sluwe vosje in het Muntpaleis

Christophe Coppens heeft zijn operadebuut gemaakt als regisseur met Het sluwe vosje. Het is op zich wel een mooie en onderhoudende productie geworden, maar één die eigenlijk weinig te maken heeft met Janaceks opera.

Opera, 26-3-2017 8:44
1 opmerking

De Munt 2017-2018

Derde keer, goede keer ? Na pogingen met "Béatrice et Bénédict" en "De gouden haan" zullen de deuren van de Munt in september hopelijk weer openzwaaien met Pinocchio, de nieuwste Boesmans-opera die deze zomer in Aix gecreëerd zal worden.

Toekomstmuziek, 25-3-2017 15:08
1 opmerking

Elias in Antwerpen

Het was gisteren de derde keer dat ik in de nieuwe Koningin Elisabethzaal was. Naast nog een aantal onafgewerkte elementen in de inkomhal is de klimaatinstallatie een belangrijk probleem. Gisteren was het weer snikheet in de zaal... en het is nog maar maart. De opvoering van Mendelssohns Elias door het Collegium Vocale onder leiding van Philippe Herreweghe voldeed ook niet helemaal aan de verwachtingen.

Oratorium, 25-3-2017 8:25
0 opmerkingen

Agrippina in Antwerpen

De Agrippina-productie van Mariame Clément ging vijf jaar geleden in première in Gent. Eindelijk heeft deze productie de weg naar Antwerpen gevonden. Ze hoort nog altijd tot één van de beste producties van Opera Vlaanderen van de afgelopen jaren en is een absolute aanrader... ondanks het vroege beginuur en late einduur.

Opera, 24-3-2017 17:09
0 opmerkingen

Jérusalem in Luik

Het aantal vroege Verdi-opera's dat je regelmatig kan horen, is op één hand te tellen. Naast Nabucco en Macbeth kom je af en toe eens een Attila of een Ernani tegen... en dan meestal nog concertant. Het is dan ook meer dan lovenswaardig dat de Luikse Opera Jérusalem op het programma gezet heeft.

Opera, 22-3-2017 8:57
5 opmerkingen

Matthäus-Passion in het PSK

Ik heb zelden zoveel Nederlands horen spreken in het PSK. De Matthäus-Passion waarin ik gisteren verzeild geraakte, leek meer op een voorstelling voor familie en vrienden van het Octopus Kamerkoor en Le Concert d’Anvers... uiteraard onder de leiding van Bart Van Reyn. De zaal zat ook maar halfvol met allemaal lege balkons.

Oratorium, 18-3-2017 9:27
0 opmerkingen

Hertog Blauwbaards burcht in Antwerpen

Het Orchestre Philharmonique Royal de Liège was gisteren te gast in de Koningin Elisabethzaal voor een uitvoering van Hertog Blauwbaards burcht onder leiding van Christian Arming, voorafgegaan door het Adagio uit Mahlers Tiende.

Opera, 12-3-2017 9:43
3 opmerkingen

Pénélope in het PSK

We moeten blij zijn met elke Franse opera die door onze operahuizen geprogrammeerd wordt, zeker als het een onbekend juweeltje als Faurés Pénélope is... zelfs al is het "maar" concertant. Gisteren hoorde ik een uitstekende uitvoering met het Muntorkest onder leiding van Michel Plasson.

Opera, 1-3-2017 16:35
1 opmerking

Lucifer in Antwerpen

Het zou van 1984 geleden zijn - bij de 150ste verjaardag van Peter Benoit - dat Lucifer laatst opgevoerd werd. Gisteren was Benoits oratorium opnieuw te horen in de Koningin Elisabethzaal met deFilharmonie onder leiding van Bart Van Reyn.

Oratorium, 26-2-2017 10:35
0 opmerkingen

Maart 2017

Maart wordt een goedgevulde operamaand. Bij Opera Vlaanderen verhuist Simon Boccanegra naar Gent en hernemen ze in Antwerpen Agrippina in de productie van Mariame Clément die vijf jaar geleden in Gent te zien was. In Luik brengen ze met Jérusalem een Verdi-rariteit, terwijl de Munt een versie van Janaceks Het sluwe vosje opvoert onder de naam "Foxie!"...

Toekomstmuziek, 24-2-2017 18:59
3 opmerkingen