ti guarda dal Grande Inquisitor

Jevgenij Onegin in Düsseldorf

Wie de enscenering van Christof Loy in De Munt nog niet naar de diepste krochten van zijn onderbewustzijn verdrongen heeft, zal blij zijn te horen dat er een serieuze rivaal verschenen is voor de titel van Onegin-verkrachter. In de Düsseldorfse Deutsche Oper am Rhein heeft Gian-Carlo del Monaco (ja, zoon van) zich op Jevgenij Onegin gestort. Hij probeert de opera te vertalen naar de 21e-eeuwse begrippenwereld en is daarin op grandioze wijze mislukt, omdat hij geen rekening houdt met de Russische romantiek van Pushkin of Tchaikovski.

Op zich is het geen probleem dat hij de pauze na het tweede bedrijf - dus ná de duelscène - plaatst. Daardoor ontstaat wel een heel lang eerste deel en een heel kort tweede deel, maar dat is slechts een detail. Wat wel heel storend is, is het feit dat hij daardoor het duel op het feest van Tatiana's Naamdag laat vallen ten overstaan van alle aanwezigen. Dit vloekt met heel de geest van Pushkins werk.

Uiteraard is er geen echt duel. Lenski schiet zichzelf nogal onhandig in zijn buik. Die zelfmoord is wel een aanvaardbare interpretatie. In andere producties werpt Lenski zich soms ook op het pistool van Onegin. Dit is slechts een klein stapje verder. Maar het is symptomatisch voor del Monaco's beperkte ideeënwereld. Ik vind het trouwens een regelrechte belediging voor de intelligentie van het publiek. Alsof een hedendaags publiek zich niet kan voorstellen wat een formeel duel is. Of dat hij niet gelooft dat jaloezie zo'n extreme reacties kan veroorzaken en alles enkel aanvaardbaar kan zijn als Lenski reageert in een dronken bui. Hopelijk moet del Monaco nooit Otello regisseren, ook al is hij de zoon van zijn vader.

Balscènes passen natuurlijk ook niet in zijn concept. Tijdens Tatiana's feest staat het volledige koor - uitgedost als zwarte vogels, vraag me niet waarom - wat heen en weer te wiegen... ook tijdens het duel. Voor de polonaise ten huize van Gremin staat iedereen wel in danshouding, maar niemand beweegt. Dansen zou trouwens ook fysisch onmogelijk zijn in het decor van Johannes Leiacker. De familie Larina woont in een afgebrand bos, waar zwarte raven natuurlijk logischerwijze aanwezig zijn, en ook Gremins paleis bestaat uit dezelfde zwartgeblakerde boomstammen. Voor een hedendaags publiek is dit natuurlijk veel begrijpelijker dan iets wat min of meer lijkt op wat in het libretto staat. Het zal dus wel aan mij liggen, maar ik begrijp het in allegeval niet.

Die bomen worden ook gebruikt tijdens Tatiana's briefscène als ze aan elke boom een kopie van haar brief aan Onegin prikt. Ik begrijp de redenering wel, alleen is Tatiana niet het meisje dat haar liefde meteen aan heel de wereld wil uitschreeuwen. In de laatste scène doet Onegin hetzelfde met zijn, op zwart papier geschreven, brief. Dit is even overbodig, maar het geeft tenminste de indruk dat erover nagedacht is.

Zo zijn er nog wel een paar idiote vondsten... zoals het boerenkoor dat men hoort zingen via een oude grammofoonspeler waarop Olga een oude krakende plaat afspeelt. Of Gremin die Tatiana de helft van de tijd in zijn armen ronddraagt, ook tijdens zijn aria.

Op muzikaal vlak viel het allemaal wel mee, afgezien van het eerste bedrijf. Will Humburg slaagde er niet in om enige coherentie en continuïteit in de drie eerste scènes te brengen. Nadien verbeterde het een beetje, maar ik had nooit de indruk dat ik naar Tchaikovski aan het luisteren was.

Nataliya Kovalova - één van de Donna Elvira's verleden jaar in de Munt - zong een degelijke Tatiana. Tijdens haar grote briefscène werd ze wel tegengewerkt door het orkest, waardoor het nooit echt homogeen of ontroerend klonk. Andrej Dunaev zong een mooie Lenski met "Kuda, kuda" een hoogtepunt van de avond... ondanks het feit dat hij overacterend dronken over de scène zwalpte. Tassis Christoyannis heeft een mooie stem, maar klinkt op de cruciale momenten wat te tam voor Onegin. Maar zijn acteerwerk als hooghartige dandy is wel overtuigend... een magere troost. Csilla Zentai was een zwakke, stemloze Larina. Hans-Peter König leverde weer een schitterende prestatie als Prins Gremin en Helmut Pampuch viel vooral op door zijn in schabouwelijk Frans zingende Monsieur Triquet.

Publicatie: maandag 13 december 2004 @ 15:55
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

September 2017

Het bespreekbureau heeft zijn intrek al genomen in de Munt. En op 5 september gaan de deuren weer open met de jongste Boesmans, Pinocchio, die eerder deze zomer op het festival van Aix gecreëerd werd in een regie van Joël Pommerat. Opera Vlaanderen opent het seizoen met de Korngold-rariteit Das Wunder der Heliane en met Puccini's Manon Lescaut staat in Luik een klassieker op het programma.

Toekomstmuziek, 20-8-2017 15:40
0 opmerkingen

Andrea Chénier in München

Het is amper te geloven dat, toen een paar maanden geleden een nieuwe productie van Andrea Chénier in première ging, dit een creatie was voor München. En regisseur Philipp Stölzl heeft meteen de meest traditionele enscenering denkbaar bedacht, in een reeks poppenhuisdecors van Heike Vollmer.

Opera, 29-7-2017 8:50
2 opmerkingen

Les contes d'Hoffmann in München

Les Contes d'Hoffmann bij de Bayerische Opernfestspiele is een productie van 2011. Opvallend was dat ze de versie met dialogen brachten in plaats van de Giraud-recitatieven. Verder lieten twee van de hoofdrolzangers een week geleden weten dat ze om een of andere reden forfait moesten geven.

Opera, 28-7-2017 9:33
1 opmerking

La favorite in München

Gisteren stond La favorite op het programma van de Bayerische Opernfestspiele. Het is een herneming van een productie eerder dit seizoen, waarin Elina Garanca haar roldebuut maakte... spijtig genoeg in een productie die best zo snel mogelijk vergeten wordt.

Opera, 27-7-2017 9:29
3 opmerkingen

Wiener Blut in München

Gisteren nam de Bayerische Festspiele een snipperdag: het perfecte moment om eens bij de kleine broer op de Gärtnerplatz te gaan kijken en Wiener Blut mee te pikken. Hun theater is al een paar jaar gesloten voor renovatiewerken (en zou in het najaar terug opengaan) en dus werd voor de Strauss-operette uitgeweken naar het juweeltje van het Cuvilliéstheater.

Operette, 26-7-2017 10:06
0 opmerkingen

Oberon in München

Vorige week ging een nieuwe productie van Webers Oberon in première in het Prinzregententheater. Het is een voorstelling die hier en daar toch wat wensen openliet.

Opera, 25-7-2017 10:09
0 opmerkingen

Lady Macbeth in München

Mijn tweede voorstelling bij de Bayerische Opernfestspiele was ook een productie die eerder dit seizoen in première gegaan is. Voor Lady Macbeth uit het district Mtsensk hebben ze Harry Kupfer nog eens naar München gehaald.

Opera, 23-7-2017 10:00
0 opmerkingen

Semiramide in München

De Bayerische Opernfestspiele is altijd een combinatie van oudere producties, hernemingen uit het afgelopen seizoen en premières. David Aldens productie van Semiramide ging eerder dit seizoen in première met een overweldigende bezetting, aangevoerd door Joyce DiDonato. Dezelfde bezetting was ook van de partij op het festival.

Opera, 22-7-2017 9:31
0 opmerkingen