ti guarda dal Grande Inquisitor

Aida in Essen

Toen in 1989 een nieuwe Aida-productie in première ging in Essen moest Dietrich W. Hilsdorf, naar verluidt, een boe-orkaan weerstaan. Meer dan 25 jaar later wordt de productie nog altijd hernomen en wordt ze zelfs als een cultproductie beschouwd...

Foto
foto's © Hamza Saad

Een dag na Die lustigen Weiber von Windsor zou je niet kunnen vermoeden dat deze Aida van de hand is van dezelfde regisseur. Indertijd was Hilsdorf nog een provocateur, alhoewel het naar hedendaagse maatstaven nog allemaal zeer braaf is. Het eerste bedrijf begint nog vrij normaal. Een gaas met de Nijl, palmbomen en piramides scheiden Aida en Amneris, vooraan op het podium, van de mannenwereld achter het gaas die een oorlog voorbereiden. De driehoek met Radamès is meteen duidelijk. Op het moment dat de boodschapper met een speer dwars door zijn lijf het podium opgestrompeld komt, wordt er gegniffeld in de zaal en vraag je je af of het dit soort productie wordt... ja dus... toch de eerste helft van de avond. Na "Ritorna vincitor" gaat het doek op. Ramfis - in zwarte soutane en kardinaalrode band - en de Priesteres offeren een kind dat reeds omwikkeld is als een mummie.

De triomfmars is een parade van veteranen, wezen die met vlagjes zwaaien, in wit geklede deernen die manden met afgehakte ledematen dragen, olifanten die drollen laten vallen, weduwen die hun baby's opdragen aan de overwinnaars, een krokodil aan een leiband, ... en de "Memphis Twins", twee cabaretdanseressen in lederen pakjes die uit een bevederde sarcofaag komen. Tegelijkertijd wordt alles aangekondigd door een krakende luidspreker. Het moet in 1989 vrij shockerend geweest zijn...

De twee laatste bedrijven worden gereduceerd tot hun essentie. De Nijlscène speelt zich af op een kaal podium: Amonasro ligt op een matrasloos bed, Aida zit aan een tafeltje. In het laatste bedrijf komt het eenheidsdecor van Johannes Leiacker helemaal tot zijn recht. We kijken eigenlijk in een omgevallen piramide met sterke perspectieflijnen die op oneindig samenkomen. In die piramide dwalen Aida en Radamès rondt. Ze vinden elkaar pas op het moment als ze samen "Volano al raggio dell'eterno dì" zingen.

Foto

De aangekondigde Aida, Kelebogile Besong, was ziek en werd vervangen door de Canadese sopraan Yannick-Muriel Noah. Ze kon me nog niet echt overtuigen tijdens "Ritorna vincitor", maar kwam op kruissnelheid na de pauze. "O patria mia" begon ze vanuit niets met een indrukwekkend crescendo en nadien plukte ze loepzuivere hoge noten piano uit de lucht. De volledige slotscène was het hoogtepunt van de avond... niet in het minst door haar Radamès.

Gaston Rivero zingt een heroïsche Radamès, die ook weet te nuanceren. Hij eindigde "Celeste Aida" - jawel - met een perfect uitgevoerde morendo. Alleen spijtig dat hij van de rest van de aria kipkap maakte met een rammelend legato en frases die niet aaneen hingen. Na deze horde vond hij wel snel de juiste stem. Ook hij was op zijn best na de pauze met een strijdvaardige "Sacerdote, io resto a te" op het einde van het derde bedrijf en een fantastisch vierde bedrijf.

Wie wel van in het begin juist zat, was Helena Zubanovich. Eerder dit jaar hoorde ik haar als een overweldigende Zia Principessa in Duisburg, maar Amneris is nog van een ander kaliber. Met haar dramatische mezzo, die naadloos overgaat van kop- naar borststem, zorgt zij voor haar geslaagde bijdrage aan het memorabele vierde bedrijf. Een stem waarvan je haar gaat rechtstaan.

Tegenover deze drie zangers viel de Amonasro van Heiko Trinsinger wat tegen. Zijn lyrische bariton is wel donkerder en zwaarder geworden, maar voldoet nog niet aan mijn verwachtingen van een Verdi-bariton. Tenslotte moet de Ramfis van Tijl Faveyts ook vermeld worden. Spijtig genoeg gebruikt hij nog geen portamenti. Maar zijn ronkende bas heeft een aantrekkelijk timbre en maakt hem tot een hogepriester met autoriteit.

Publicatie: maandag 11 juli 2016 @ 9:53
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Het sluwe vosje in het Muntpaleis

Christophe Coppens heeft zijn operadebuut gemaakt als regisseur met Het sluwe vosje. Het is op zich wel een mooie en onderhoudende productie geworden, maar één die eigenlijk weinig te maken heeft met Janaceks opera.

Opera, 26-3-2017 8:44
1 opmerking

De Munt 2017-2018

Derde keer, goede keer ? Na pogingen met "Béatrice et Bénédict" en "De gouden haan" zullen de deuren van de Munt in september hopelijk weer openzwaaien met Pinocchio, de nieuwste Boesmans-opera die deze zomer in Aix gecreëerd zal worden.

Toekomstmuziek, 25-3-2017 15:08
1 opmerking

Elias in Antwerpen

Het was gisteren de derde keer dat ik in de nieuwe Koningin Elisabethzaal was. Naast nog een aantal onafgewerkte elementen in de inkomhal is de klimaatinstallatie een belangrijk probleem. Gisteren was het weer snikheet in de zaal... en het is nog maar maart. De opvoering van Mendelssohns Elias door het Collegium Vocale onder leiding van Philippe Herreweghe voldeed ook niet helemaal aan de verwachtingen.

Oratorium, 25-3-2017 8:25
0 opmerkingen

Agrippina in Antwerpen

De Agrippina-productie van Mariame Clément ging vijf jaar geleden in première in Gent. Eindelijk heeft deze productie de weg naar Antwerpen gevonden. Ze hoort nog altijd tot één van de beste producties van Opera Vlaanderen van de afgelopen jaren en is een absolute aanrader... ondanks het vroege beginuur en late einduur.

Opera, 24-3-2017 17:09
0 opmerkingen

Jérusalem in Luik

Het aantal vroege Verdi-opera's dat je regelmatig kan horen, is op één hand te tellen. Naast Nabucco en Macbeth kom je af en toe eens een Attila of een Ernani tegen... en dan meestal nog concertant. Het is dan ook meer dan lovenswaardig dat de Luikse Opera Jérusalem op het programma gezet heeft.

Opera, 22-3-2017 8:57
4 opmerkingen

Matthäus-Passion in het PSK

Ik heb zelden zoveel Nederlands horen spreken in het PSK. De Matthäus-Passion waarin ik gisteren verzeild geraakte, leek meer op een voorstelling voor familie en vrienden van het Octopus Kamerkoor en Le Concert d’Anvers... uiteraard onder de leiding van Bart Van Reyn. De zaal zat ook maar halfvol met allemaal lege balkons.

Oratorium, 18-3-2017 9:27
0 opmerkingen

Hertog Blauwbaards burcht in Antwerpen

Het Orchestre Philharmonique Royal de Liège was gisteren te gast in de Koningin Elisabethzaal voor een uitvoering van Hertog Blauwbaards burcht onder leiding van Christian Arming, voorafgegaan door het Adagio uit Mahlers Tiende.

Opera, 12-3-2017 9:43
3 opmerkingen

Pénélope in het PSK

We moeten blij zijn met elke Franse opera die door onze operahuizen geprogrammeerd wordt, zeker als het een onbekend juweeltje als Faurés Pénélope is... zelfs al is het "maar" concertant. Gisteren hoorde ik een uitstekende uitvoering met het Muntorkest onder leiding van Michel Plasson.

Opera, 1-3-2017 16:35
1 opmerking

Lucifer in Antwerpen

Het zou van 1984 geleden zijn - bij de 150ste verjaardag van Peter Benoit - dat Lucifer laatst opgevoerd werd. Gisteren was Benoits oratorium opnieuw te horen in de Koningin Elisabethzaal met deFilharmonie onder leiding van Bart Van Reyn.

Oratorium, 26-2-2017 10:35
0 opmerkingen

Maart 2017

Maart wordt een goedgevulde operamaand. Bij Opera Vlaanderen verhuist Simon Boccanegra naar Gent en hernemen ze in Antwerpen Agrippina in de productie van Mariame Clément die vijf jaar geleden in Gent te zien was. In Luik brengen ze met Jérusalem een Verdi-rariteit, terwijl de Munt een versie van Janaceks Het sluwe vosje opvoert onder de naam "Foxie!"...

Toekomstmuziek, 24-2-2017 18:59
3 opmerkingen