ti guarda dal Grande Inquisitor

Christiane Karg in Hohenems

Schubert heeft verschillende gedichten meerdere keren op muziek gezet. Dat was meteen het thema van het recital van Christiane Karg en Wolfram Rieger en dan toegepast op teksten van Schiller en Goethe.

Foto
foto © Schubertiade

In het geval van de Schiller-teksten kregen we een directe confrontatie door vijf liederen in de ene versie en nadien in de andere versie te horen. Het is misschien een kwestie van smaak, maar de latere versie is niet noodzakelijk de betere en in sommige gevallen zijn beide versies evenwaardig. Neem bijvoorbeeld Der Jüngling am Bache, waar niet minder dan drie versies van bestaan (de middelste versie, D192, hebben we twee dagen eerder gehoord tijdens het recital van Martin Mitterrutzner). De eerste versie uit 1812 (D30) wordt algemeen beschouwd als het eerste "echte" Schubertlied. Het begint vrolijk, maar het einde van de tweede strofe is het kantelpunt naar de "schwere Kummer" om bij het "glücklich liebend Paar" toch met een glimlach te eindigen. De latere versie van 1819 (D638) is verfijnder, maar heeft niet de spontaneïteit van de heel vroege Schubert. En dat merken we ook in de vertolking van Christiane Karg. Bij D638 is het meteen duidelijk dat het een serieus lied is als ze reeds in de eerste strofe de nadruk legt op "wie die Kränze schnell verblüh'n".

An den Frühling is in de tweede versie (D587) net iets interessanter en geeft Karg iets meer mogelijkheden tot expressie. In de eerste versie (D283) is het een puur lentelied met een frisse piano vol voorjaarstrillers, waardoor ze deze versie vlotjes kan laten overgaan in de tweede versie van Das Mädchen aus der Fremde (D252). Bij Thekla (eine Geisterstimme) biedt de eerste versie (D73) meer mogelijkheden dan de tweede (D595), wat een puur strofisch lied is. Maar in de tweede versie kunnen we wel volop genieten van Kargs heerlijke pianissimo's die dan mooi contrasteren met het dramatische andere Thekla-lied Des Mädchens Klage.

Het Schiller-hoofdstuk werd afgesloten met Elysium. Het is een kantate-achtig lied met een afwisseling van recitatieven en arioso's met veel herhalingen... en als slot een "ewig Hochzeitsfest" dat qua benodigde ademtechniek niet moet onderdoen voor de beruchte "alliebender Vater" uit Ganymed. Het werd vlekkeloos uitgevoerd door Karg en perfect gecomplementeerd door de delicate piano van Rieger.

Wat Goethe betreft, moet je niet verder zoeken dan de Mignon-liederen. De bekende Mignon is die van D877 en die versie kregen we dus niet te horen... elke Schubertianer heeft die versie sowieso in zijn oor zitten. Van Nur wer die Sehnsucht kennt bestaan vier versies (vijf als je de duetversie met de Harfner meerekent). De versie van D481 ging naadloos over in Trost in Tränen als eerste van een groepje "unieke" liederen dat eindigde met een grandioze uitvoering van Nachtgesang. Daarna volgde een doorleefde vertolking van een alternatieve Mignon-cyclus met Heiß mich nicht reden (D726), So laßt mich scheinen (D727) en uiteraard Kennst du das Land. Na al die Goethe-Sehnsucht eindigde Karg het recital met een van de bekendste Schiller-liederen Sehnsucht oftewel "Ach, aus dieses Tales Gründen".

Christiane Karg is voor mij een van de topliedsopranen van het moment, die op het vlak van tekstduiding, expressie, vocale schoonheid en intelligentie momenteel weinig concurrenten heeft. Ik kijk al uit naar haar volgend recital... ondertussen blijven de twee bisnummers nazinderen: één van Goethe (Gretchen am Spinnrade) en één van Schiller (Die Götter Griechenlands).

Publicatie: dinsdag 10 mei 2016 @ 8:19
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Robert Holl in Zeist

Gisteren werd de tweede editie van het LiedFestival Zeist afgesloten. Op het podium twee volbloed Schubertianer... Robert Holl en Graham Johnson. Op het programma... Schuberts meesterwerk Winterreise.

Liedrecital, 22-5-2017 17:05
1 opmerking

Angelo Pollak en Karola Pavone in Zeist

Vanmiddag stond er een tweede duorecital op het programma van het LiedFestival Zeist met twee jonge zangers... de Oostenrijkse tenor Angelo Pollak en de Italiaanse sopraan Karola Pavone.

Liedrecital, 21-5-2017 23:16
0 opmerkingen

Robert Holl & Co in Zeist (2/2)

Het avondconcert gisteren was een soort "Abendunterhaltung" zoals ze ten tijde van Schubert georganiseerd werden (maar dan zonder puur instrumentale werken) en wat later zou uitgroeien tot de Schubertiades. Op het programma stonden meerstemmige liederen van Haydn, Mozart, Beethoven en Schubert. Een en ander werd enthousiast ingeleid door Maartje van Weegen, tevens ambassadrice van het LiedFestival Zeist.

Liedrecital, 21-5-2017 9:27
0 opmerkingen

Adèle Charvet, Raoul Steffani en Flott in Zeist

Deze namiddag stonden er twee liedrecitals op het programma van het LiedFestival Zeist. Eerst kregen we met de Franse mezzo Adèle Charvet en de Nederlandse bariton Raoul Steffani twee jonge zangers te horen. Ze wonnen vorig jaar respectievelijk het "Internationaal Vocalisten Concours Den Bosch" en het "Grachtenfestival Conservatorium Concours". In de late namiddag was het de beurt aan Dame Felicity en Graham Johnson.

Liedrecital, 20-5-2017 23:09
0 opmerkingen

James Gilchrist in Zeist

Op een festival is er vaak wel één of ander concert waar ik vooraf mijn bedenkingen bij heb. Op het LiedFestival Zeist was dat het geval voor het recital van James Gilchrist en Sholto Kynoch. Mijn verwachtingen werden spijtig genoeg bevestigd...

Liedrecital, 20-5-2017 9:42
0 opmerkingen

Master course voor liedduo's in Zeist

De drie eerste dagen van het LiedFestival Zeist waren gevuld met master classes voor zes liedduo's bestaande uit vier sopranen, twee baritons en uiteraard zes pianisten. Op de vierde dag werd de reeks afgesloten met een slotrecital door vijf van de zes duo's.

Liedrecital, 19-5-2017 21:38
0 opmerkingen

Henk Neven in Zeist

Ik had de Nederlandse bariton Henk Neven uiteraard al eerder gehoord, maar met zijn recital op het LiedFestival Zeist was het de eerste keer dat hij als liedzanger mijn pad kruiste... een ontdekking !

Liedrecital, 18-5-2017 23:24
0 opmerkingen

Robert Holl & Co in Zeist (1/2)

De locatie van het LiedFestival Zeist - een protestantse kerk - heeft Robert Holl geïnspireerd tot een vrij origineel programma met muziek op religieuze teksten voor het tweede recital van het festival.

Liedrecital, 17-5-2017 23:42
0 opmerkingen

Lenneke Ruiten in Zeist

Vorig jaar werd in Zeist een nieuw Liedfestival opgericht met Robert Holl als drijvende kracht. Ik heb dat toen gemist, maar dit jaar ben ik er wél bij in de kerk van de Evangelische Broedergemeente. Het thema dit jaar is "Schubert en zijn voorgangers". Het openingsrecital van Lenneke Ruiten en Thom Janssen paste daar perfect in met liederen van Haydn, Mozart en Schubert.

Liedrecital, 16-5-2017 23:25
0 opmerkingen

Dido and Aeneas in Luik

De Waalse Opéra staat niet echt bekend voor haar programmatie van barokopera's al hebben ze tien jaar geleden wel eens de "comédie-ballet" Le Bourgeois Gentilhomme uitgevoerd. De voorstelling van Dido and Aeneas was gisteren de eerste "echte" barokopera die ik hoorde sinds de meer dan twintig jaar dat ik naar Luik ga.

Opera, 10-5-2017 17:16
0 opmerkingen

Infinite Now in Antwerpen

Shell Shock was een paar jaar geleden de bijdrage van de Munt aan de herdenkingen van de Eerste Wereldoorlog. Opera Vlaanderen doet dit met Infinite now van Chaya Czernowin. Gisteren was de Antwerpse creatie in een - letterlijk - meer dan halflege zaal.

Opera, 1-5-2017 10:09
6 opmerkingen

Mei 2017

Deze maand nemen wij en de Munt eindelijk afscheid van de tent. Dat gebeurt met Aida in een productie van Stathis Livathinos en met een dubbele bezetting. De binnenkoer van de Landcommanderij in Alden Biesen is weer het jaarlijks podium voor de Zomeropera met deze keer Don Pasquale. De laatste cinema-voorstelling van de Met dit seizoen is Der Rosenkavalier waarmee Renée Fleming afscheid neemt van de bühne. Tenslotte wordt in verschillende concertzalen de 70ste verjaardag van Philippe Herreweghe gevierd.

Toekomstmuziek, 29-4-2017 15:47
2 opmerkingen