ti guarda dal Grande Inquisitor

Rigoletto in de Munt

Na La traviata en Il trovatore, maakt de Munt "la trilogia popolare" compleet met een nieuwe productie van Rigoletto. Maar in tegenstelling tot de andere twee producties is dit wél een geslaagde onderneming. Van een regisseur als Robert Carsen hadden we niets anders verwacht...

Foto
foto's © Bernd Uhlig

Deze productie ging vorige zomer in première op het festival van Aix, waardoor het geen echte verrassing meer was wat we te zien zouden krijgen (één van die voorstellingen werd ook uitgezonden op Arte). Carsen verplaatst de actie naar een circus, waardoor de hofnar Rigoletto een clown wordt... wat nogal voor de hand ligt. Een half dozijn acrobaten moeten de circussfeer nog versterken. Het gebruik van functioneel naakt - zelfs de Duca moet eraan geloven - is vintage Carsen.

Decorbouwer Radu Boruzescu heeft een circustent als eenheidsdecor gebouwd, wat me enigszins aan de Carsen-productie van Richard III deed denken. Maar in dit geval is deze achtergrond wel lichtjes problematisch. Zo woont Gilda afgeschermd in een woonwagen, maar die staat dan in het midden van de circuspiste. De kidnapping lijkt dan nogal evident en Gilda wordt met woonwagen en al ontvoerd terwijl Rigoletto een losse ladder vasthoudt. En ook de woonst van Sparafucile staat willens nillens in het circus.

De personenregie van Carsen is weer van topniveau. Poëtische scènes zijn bijvoorbeeld het moment dat Gilda op een schommel door de sterrenhemel zweeft tijdens "Caro nome". Of de clownsmaskers die op het einde van het derde bedrijf in de piste blijven liggen als doodsmaskers. Ook typisch Carsen is de omkering van het zinnetje "Quest'è un buffone, ed un potente é questo" vooraleer Rigoletto de zak opent, verwijzend naar de Duca als nar. Alles bij elkaar is het een zeer boeiende enscenering.

Foto

Carlo Rizzi stond in de orkestbak en dirigeerde de hele voorstelling zonder partituur. Hij voelt de polsslag van Verdi goed aan, maar kreeg wel een middelmatige bezetting tot zijn beschikking... zelfs twee bezettingen. Ten gevolge van ziekte van verschillende zangers werden de bezettingen tijdens de twee premières door elkaar gesmeten.

Anne-Catherine Gillet zong wel twee keer Gilda na elkaar. Haar typische timbre met een zeer snel vibrato vind ik minder goed passen in Verdi. Ze heeft een paar mooie momenten, zoals het grootste deel van "Caro nome", maar in de hoogte is ze te beperkt. Ofwel bereidt ze elke hoge noot minutieus voor, maar dan lijdt haar legato. Ofwel knalt ze er alle hoge noten forte uit, wat dan de sfeer van een aria verpest. Als ze er af en toe een stijlvolle portamento zou tussensmijten, dan zou ze ook nog een stapje dichter bij Verdi komen.

Arturo Chacón-Cruz hebben we al vaker gehoord, zelfs als Duca in Luik. Hij heeft nog altijd een stralende tenor met opwindende hoge noten. Maar op expressief vlak blijft het één monotone brij. Enkel tijdens "Bella figlia" krijgen we even een glimp van een andere Duca. Voor de tweede première werd Massimiliano Pisapia ingevlogen als vervanger. Hij zong vanaf de rand van het podium terwijl de regie-assistent de rol speelde. Bij vorige gelegenheden dat ik Pisapia gehoord heb, kwam hij wat ruw over. Maar zijn Duca heeft een mooie ronde stem, met meer expressie dan die van Chacón-Cruz.

Bij de kleinere rollen is Sara Fulgoni een degelijke Maddalena. Ain Anger heeft de sonore diepte voor Sparafucile, maar is - vooral in het eerste bedrijf - niet altijd even toonvast.

Foto

En dan blijft er de rol van Rigoletto. Oorspronkelijk zou George Gagnidze de eerste bezetting zingen (hij was ook de Rigoletto in Aix). Maar er is blijkbaar iets serieus mis met hem, want hij is volledig uit de bezettingslijsten verdwenen.

De tweede Rigoletto, Dimitri Platanias, schoof daardoor een plaatsje op. En hij blijkt een fantastische Rigoletto te zijn met alle kenmerken die ik verwacht van een Verdi-bariton. Hij heeft een grote stem, ook in de hoogte. Als hij op het einde van "Pari siamo" bijvoorbeeld "Ah, no, è follia!" zingt, dan bloeit zijn stem prachtig open en vult moeiteloos de zaal. Maar ook zijn inleving in "Cortigiani" is totaal. Op het einde van de voorstelling was zijn emotionele uitputting haast voelbaar.

Als tweede Rigoletto werd Dimitris Tiliakos geëngageerd. Na Posa, Macbeth en Luna is Rigoletto echter de Verdi-partij die er te veel aan is. Hij kraakt al in de eerste scène met Sparafucile en hij krijgt geen lijn in "Pari siamo". In het eerste duet met Gilda verdwijnt soms de kern uit zijn stem. Enkel het lyrische "Ah, veglia o donna questo fior" was nog aanvaardbaar. Ik heb niet meer gewacht om te horen hoe en of hij "Cortigiani" zou overleven...

Publicatie: vrijdag 9 mei 2014 @ 23:13
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Het sluwe vosje in het Muntpaleis

Christophe Coppens heeft zijn operadebuut gemaakt als regisseur met Het sluwe vosje. Het is op zich wel een mooie en onderhoudende productie geworden, maar één die eigenlijk weinig te maken heeft met Janaceks opera.

Opera, 26-3-2017 8:44
1 opmerking

De Munt 2017-2018

Derde keer, goede keer ? Na pogingen met "Béatrice et Bénédict" en "De gouden haan" zullen de deuren van de Munt in september hopelijk weer openzwaaien met Pinocchio, de nieuwste Boesmans-opera die deze zomer in Aix gecreëerd zal worden.

Toekomstmuziek, 25-3-2017 15:08
1 opmerking

Elias in Antwerpen

Het was gisteren de derde keer dat ik in de nieuwe Koningin Elisabethzaal was. Naast nog een aantal onafgewerkte elementen in de inkomhal is de klimaatinstallatie een belangrijk probleem. Gisteren was het weer snikheet in de zaal... en het is nog maar maart. De opvoering van Mendelssohns Elias door het Collegium Vocale onder leiding van Philippe Herreweghe voldeed ook niet helemaal aan de verwachtingen.

Oratorium, 25-3-2017 8:25
0 opmerkingen

Agrippina in Antwerpen

De Agrippina-productie van Mariame Clément ging vijf jaar geleden in première in Gent. Eindelijk heeft deze productie de weg naar Antwerpen gevonden. Ze hoort nog altijd tot één van de beste producties van Opera Vlaanderen van de afgelopen jaren en is een absolute aanrader... ondanks het vroege beginuur en late einduur.

Opera, 24-3-2017 17:09
0 opmerkingen

Jérusalem in Luik

Het aantal vroege Verdi-opera's dat je regelmatig kan horen, is op één hand te tellen. Naast Nabucco en Macbeth kom je af en toe eens een Attila of een Ernani tegen... en dan meestal nog concertant. Het is dan ook meer dan lovenswaardig dat de Luikse Opera Jérusalem op het programma gezet heeft.

Opera, 22-3-2017 8:57
6 opmerkingen

Matthäus-Passion in het PSK

Ik heb zelden zoveel Nederlands horen spreken in het PSK. De Matthäus-Passion waarin ik gisteren verzeild geraakte, leek meer op een voorstelling voor familie en vrienden van het Octopus Kamerkoor en Le Concert d’Anvers... uiteraard onder de leiding van Bart Van Reyn. De zaal zat ook maar halfvol met allemaal lege balkons.

Oratorium, 18-3-2017 9:27
0 opmerkingen

Hertog Blauwbaards burcht in Antwerpen

Het Orchestre Philharmonique Royal de Liège was gisteren te gast in de Koningin Elisabethzaal voor een uitvoering van Hertog Blauwbaards burcht onder leiding van Christian Arming, voorafgegaan door het Adagio uit Mahlers Tiende.

Opera, 12-3-2017 9:43
3 opmerkingen

Pénélope in het PSK

We moeten blij zijn met elke Franse opera die door onze operahuizen geprogrammeerd wordt, zeker als het een onbekend juweeltje als Faurés Pénélope is... zelfs al is het "maar" concertant. Gisteren hoorde ik een uitstekende uitvoering met het Muntorkest onder leiding van Michel Plasson.

Opera, 1-3-2017 16:35
1 opmerking

Lucifer in Antwerpen

Het zou van 1984 geleden zijn - bij de 150ste verjaardag van Peter Benoit - dat Lucifer laatst opgevoerd werd. Gisteren was Benoits oratorium opnieuw te horen in de Koningin Elisabethzaal met deFilharmonie onder leiding van Bart Van Reyn.

Oratorium, 26-2-2017 10:35
0 opmerkingen

Maart 2017

Maart wordt een goedgevulde operamaand. Bij Opera Vlaanderen verhuist Simon Boccanegra naar Gent en hernemen ze in Antwerpen Agrippina in de productie van Mariame Clément die vijf jaar geleden in Gent te zien was. In Luik brengen ze met Jérusalem een Verdi-rariteit, terwijl de Munt een versie van Janaceks Het sluwe vosje opvoert onder de naam "Foxie!"...

Toekomstmuziek, 24-2-2017 18:59
3 opmerkingen